Archief van Architectenbureau IJ. Bijvoets Gz

Algemene kenmerken

Toegangsnummer:

149

Periode:

1868 - 1895

Inleiding

De archiefvormer

IJme Gerardus Bijvoets (1837-1901), werd geboren in Wymbritseradeel als zoon van de schilder en glazenmaker Gerardus Adrianus Bijvoets en Dieuwke Ymes Pietersma. In 1901 is hij in Haarlem overleden. In 1866 heeft hij zich in Amsterdam gevestigd als bouwkundige en legde hij er de grondslag voor een oeuvre zowel in Amsterdam als daarbuiten. Van 1866 tot 1875 bestonden zijn opdrachten voornamelijk uit verbouwingen van woon- en winkelpanden, na 1875 kreeg hij ook opdrachten voor nieuwbouw. Zijn oeuvre is zeer gevarieerd van karakter en omvat zowel woonhuizen, als theaters, fabrieken en kerken. In Amsterdam werden naar zijn ontwerp zowel arbeiderswoningen als herenhuizen en villa's gebouwd. Genoemd kunnen worden arbeiderswoningen aan de Mauritskade (1873), herenhuizen in de Sarphatistraat en op de Stadhouderskade (1877), de Leidsekade, het Rokin en de Spinozastraat. Villa's bouwde hij in het aan Amsterdam grenzende deel van Nieuwer Amstel. Boekhandelaar en ontwikkelaar H.G.Koster gaf hem opdracht voor de bouw van een villa op de hoek van de Gerard Brandstraat en het Vondelpark (1880).Van zijn andere projecten in Amsterdam kunnen genoemd worden de Passage Central (gebouw 'Mercurius') tussen de Prins Hendrikkade en de Nieuwendijk. Belangrijk was zijn inbreng in het uiterlijk van de De Ruyterkade als antwoord op de in 1882 door het gemeentebestuur uitgeloofde premies voor de mooiste panden aan de nieuwe De Ruyterkade. Van deze panden resteert thans, na de afbraak ten behoeve van de uitbreidingen van het Centraal Station aldaar, alleen het hoekpand De Ruyterkade-Oostertoegang, gebouw 'De Zeilvaart'. Voor het bisdom Haarlem ontwierp hij de rooms-katholieke kerkgebouwen van De Cocksdorp (H. Francisca Romana, 1877), Westbeemster (St. Johannes Onthoofding, 1879), Noorden en Nederhorst den Berg (H.Maria Hemelvaart, 1888-1889). Voor deze kerken koos Bijvoets de neogotische vormentaal, zijn woonhuizen hebben sobere gevels, nog geheel in de lijn van de traditionele Amsterdamse lijstgevel. Een meer eclectische inspiratie kwam tot uiting in een geveltype met gepleisterde en witgeschilderde omlijstingen van de vensters. Zijn grote projecten, zoals de 'Passage Central' (1884), de Villa Schreuder te Nieuwer-Amstel (1868) en café 'De Zeilvaart' (1884) werden vormgegeven in de typisch 19de eeuwse Hollandse Renaissance, met het accent op een schilderachtig contrast tussen rode baksteen en wit (geschilderde) gepleisterde ornamentiek in banden, strekken gevelbeëindigingen enz.

Het archief

Op 17 en 18 oktober 1916 werd bij het veilinghuis Bom een grote verzameling tekeningen, prenten en foto's uit de collectie Veldhuizen geveild. Daaronder bevonden zich ook een groot aantal ontwerptekeningen van Bijvoets (nr. 185).

Behalve enkele ontwerptekeningen gaat het in dit archief vooral om bestekken en andere geschreven informatie van door Bijvoets gerealiseerde projecten.

In totaal telt het archief/collectie Bijvoets 250 projecten, verdeeld over het archief en de tekeningencollecties. In het archief bevinden zich 116 dossiers die betrekking hebben op bouwprojecten in Amsterdam en daarbuiten, de aan deze projecten gekoppelde tekeningen zijn beschreven in de inventaris van het archief en in de Algemene collectie bouwtekeningen (10056) en in de Atlas Kok (10095). Hiertussen bevinden zich veelal fraaie, in kleur uitgewerkte presentatietekeningen. Het archief heeft een lengte van 1 meter.

Literatuur

Marijke Beek, Drie eeuwen Amsterdamse Bouwkunst, catalogus van architectuurtekeningen in de verzameling A.A.Kok, 1984

F. van Kooy, 'De straat van H. G.Koster en Yme Bijvoets', in: "Parkkerk", Nieuwsbrief Vrienden van Stadsherstel Amsterdam N.V. , 64, januari 2007, 17-25.

Marijke Beek, Drie eeuwen Amsterdamse Bouwkunst, catalogus van architectuurtekeningen in de verzameling A.A.Kok, Gemeentelijke Archiefdienst van Amsterdam,1984.

Lydia Lansink, 'De IJ-boulevard, een eeuw geleden', Ons Amsterdam 41 (1989), 174



Tekeningen

  1. ontwerp voor een winkelpui door IJ. Bijvoets Gzn.
  2. ontwerp voor een winkelpui van een handel in porcelein en glaswerk door IJ. Bijvoets Gzn.
  3. ontwerp voor een winkelpui door IJ. Bijvoets Gzn.
  4. ontwerp voor vier herenhuizen van vier verdiepingen door IJ. Bijvoets Gzn.
  5. ontwerp voor zes herenhuizen van drie woonlagen met kap door IJ. Bijvoets Gzn.
  6. ontwerp voor drie woningen met bovenwoningen in vier woonlagen door IJ. Bijvoets Gzn.
  7. ontwerp voor vier woonhuizen met bovenwoningen op een terrein te Amsterdam door IJ. Bijvoets Gzn.
  8. ontwerp voor vier woningen met bovenwoningen op een terrein te Amsterdam door IJ. Bijvoets Gzn., bestaande uit percelen van vier woonlagen met kap
  9. ontwerp voor een herenhuis van drie woonlagen met kap door IJ. Bijvoets Gzn.
  10. ontwerp voor twee winkelhuizen met bovenwoningen door IJ. Bijvoets Gzn.
  11. ontwerp voor een winkelpand met twee bovenwoningen door IJ. Bijvoets Gzn.
  12. ontwerp voor een stookinrichting door IJ. Bijvoets Gzn.
  13. ontwerp voor een neogotische kaarsenstandaard in drie niveaus door IJ. Bijvoets Gzn.
  14. ontwerp voor een uitkijktoren door IJ. Bijvoets Gzn.
  15. ontwerp voor een achtkantige voliere door IJ. Bijvoets Gzn.
  16. ontwerp voor een dierenverblijf door IJ. Bijvoets Gzn.
  17. ontwerp voor een herenhuis van drie woonlagen met kap en voorgevel in natuursteen of als natuursteenimitatie in stuc door IJ. Bijvoets Gzn.
  18. ontwerp voor een dubbele villa door IJ. Bijvoets Gzn.
  19. ontwerp voor een herenhuis van twee woonlagen met kap en gepleisterde voorgevel door IJ. Bijvoets Gzn.
  20. ontwerp voor een herenhuis van drie woonlagen met kap en pilastergevel met ionische kapitelen door IJ. Bijvoets Gzn.
  21. Overtoom 447, ontwerp voor een villa voor den heer Schröder te Nieuwer-Amstel door IJ. Bijvoets Gzn.
  22. ontwerp voor drie huizen met bovenwoningen op een terrein te Amsterdam door IJ. Bijvoets Gzn.
  23. ontwerp voor drie huizen met drie bovenwoningen en kap op een terrein te Amsterdam door IJ. Bijvoets Gzn.
  24. ontwerp voor vijf woningen te Durgerdam door IJ. Bijvoets Gzn.
  25. ontwerp voor een winkel door IJ.Bijvoets Gzn.
  26. Overtoom 447, ontwerp voor een tuinhek van de villa voor den heer Schröder te Nieuwer-Amstel door IJ.Bijvoets Gzn.
  27. ontwerp voor veestallingen en annex werkzaamheden voor den heer J. F. Gemke door IJ. Bijvoets Gzn.
  28. ontwerp voor een fabriek voor tramrijtuigen door IJ. Bijvoets Gzn.
  29. ontwerp voor een perceel van vijf woonlagen met kap door IJ. Bijvoets Gzn.
  30. ontwerp voor een winkelpand met drie woonetages, kelder en kap door IJ. Bijvoets Gzn voor J. Bosch
  31. ontwerp voor een woonhuis van twee verdiepingen, kelder en kap te Nieuwer Amstel voor den heer J.Toosen te Amsterdam door IJ. Bijvoets Gzn.
  32. ontwerp voor een woonhuis en fabriek voor Gouden Werken voor den heer Jacob B. Citroen te Amsterdam, bestaande uit twee verdiepingen, kelder en kap door IJ. Bijvoets Gzn.
  33. ontwerp voor een winkelpand met drie woonetages, kap en kelder door IJ. Bijvoets Gzn.
  34. ontwerp voor veertien woningen van vier woonlagen, kelder en kap voor D. Coëlho in buurt Q 114-115 door IJ. Bijvoets Gzn.
  35. ontwerp voor de verhoging van een woonperceel van drie verdiepingen, kelder en kap met twee verdiepingen door IJ. Bijvoets Gzn.
  36. Kalverstraat 74, ontwerp voor uitbreiding van het winkelpand Gerzon door IJ. Bijvoets Gzn.
  37. ontwerp voor een woonhuis van drie verdiepingen en kap door IJ. Bijvoets Gzn.
  38. ontwerp voor een woon-winkelhuis van drie verdiepingen en kap doorIJ. Bijvoets Gzn.
  39. ontwerp voor een woon en fabriekspand van vier lagen verdiepingen en kap door IJ. Bijvoets Gzn.
  40. ontwerp voor een winkelpand met twee woonetages en kap door IJ. Bijvoets Gzn.
  41. ontwerp voor een broeikast en veranda voor den heer J.A.Kruseman te Amsterdam door IJ.Bijvoets Gzn.
  42. ontwerp voor een etalagekast met opschrift "a l'évantail" voor den heer J.B. Burgers door IJ. Bijvoets Gzn.
  43. Ontwerp voor een winkelpui met etalage en toegangsdeur door IJ.Bijvoets Gzn.
  44. Ontwerp voor een winkelpui met etalage en toegangsdeur door IJ. Bijvoets Gzn.
  45. ontwerp voor een kiosk voor den heer J.B. Burgers door IJ. Bijvoets Gzn.
  46. ontwerp voor een stal en koetshuis te Baarn door IJ. Bijvoets Gzn.
  47. Gerard Brandtstraat 10-22, ontwerp voor zeven woonhuizen met vier woonlagen door IJ. Bijvoets Gzn.
  48. Ontwerp van woningen voor de heeren D. Slier en P.J. Sijes door IJ. Bijvoets Gzn.
  49. Ontwerp voor een woonhuis van drie woonlagen en kap door Th. Asseler
  50. Ontwerp voor een naam-of reclamebord voor Hotel Amalia, café-restaurant, door IJ. Bijvoets Gzn.
  51. Ontwerp voor een ijskelder door IJ. Bijvoets Gzn.
  52. ontwerp voor een villa met twee woonlagen, sousterrain en kap door IJ. Bijvoets Gzn.
  53. ontwerp voor een boterfabriek te Amsterdam door IJ. Bijvoets Gzn.
  54. ontwerp voor een voorgevel voor twee winkelhuizen met bovenwoningen door IJ Bijvoets Gzn.
  55. ontwerp voor een paviljoen door IJ Bijvoets Gzn.
  56. ontwerp voor een vrijstaand complex van twee gekoppelde woonhuizen van twee lagen met kap door IJ Bijvoets Gzn.
  57. ontwerp voor een woonperceel met etagewoningen in vier lagen met sousterrain en kap door IJ Bijvoets Gzn.
  58. ontwerp voor een woonhuis van drie traveën breed (type Amsterdams grachtenhuis) met tuin door IJ. Bijvoets Gzn.
  59. ontwerp voor een woon- en winkelpand van twee traveeën breed en vier lagen door IJ. Bijvoets Gzn.
  60. ontwerp voor een woonperceel met etagewoningen in vier lagen met sousterrain en kap van drie traveeën breed door IJ. Bijvoets Gzn.
  61. ontwerp voor een inpandige rooms-katholieke feestzaal voor 455 zitplaatsen door IJ. Bijvoets Gzn.
  62. ontwerp voor een straat-afsluiting te Nieuwer-Amstel door IJ. Bijvoets Gzn. (omgeving Vondelpark?)
  63. ontwerp voor een onderpui voor koffiehuis "Union Royal" door IJ. Bijvoets Gzn.
  64. ontwerp voor een onderpui voor een villa door IJ. Bijvoets Gzn.
  65. Overtoom 447, ontwerp voor de villa voor den heer F. W. Schröder te Nieuwer-Amstel door IJ.Bijvoets Gzn.
  66. Ontwerp voor een woonhuis van vijf traveeën breed en met drie woonlagen en kap door IJ.Bijvoets Gzn.(type grachtenhuis)
  67. Ontwerp voor een zaal voor muziekuitvoeringen van drie traveeën breed met verdieping en kap door IJ.Bijvoets Gzn.
  68. Ontwerp voor een herenhuiis met drie woonlagen, drie traveeën breed, met sousterrrain en kap door IJ.Bijvoets Gzn.
  69. Ontwerp voor een woon-winkelhuis met drie woonlagen en zolder, drie traveeën breed, door IJ.Bijvoets Gzn.
  70. Ontwerp voor een woonhuis van vier woonlagen, twee traveeën breed, door IJ.Bijvoets Gzn.
  71. Ontwerp voor een onderpui door IJ.Bijvoets Gzn.
  72. Ontwerp voor een woonhuis van drie woonlagen met kap door IJ. Bijvoets Gzn.
  73. Ontwerp voor een woonhuis met etagewoningen in drie lagen met kap door IJ.Bijvoets Gzn.
  74. ontwerp voor een deurbekroning door IJ. Bijvoets Gzn.
  75. ontwerp voor de begane grond van een hoekpand met woonbestemming door IJ. Bijvoets Gzn.
  76. ontwerp voor een woonhuis met etagewoningen met sousterrain en kap door IJ. Bijvoets Gzn.
  77. ontwerp voor een gedenkteken door IJ. Bijvoets Gzn.
  78. ontwerp voor een complex van zeven etagewoningen met drier woonlagen, sousterrain en kap in symmetrische compositie door IJ. Bijvoets Gzn.
  79. Presentatietekening in kleur voor het woonhuis van F.K.Ozinga, Ruysdaelkade 7 door IJ. Bijvoets Gzn.
  80. Ontwerp voor een complex inpandige woningen
  81. Ontwerp voor een winkel met toonbank door IJ. Bijvoets Gzn.
  82. Reproductie van een ontwerp voor een villa van vijf traveeën breed en twee woonlagen met kap door IJ Bijvoets Gzn.
  83. Schetsblad architectuurstudies door IJ. Bijvoets Gzn.

Tekstdocumenten

  1. Bestekken en voorwaarden.
    1. Nrs. 1-92
    2. Nrs. 92-133
    3. Ongenummerd
  2. Diverse stukken